Vitamine D en het immuunsysteem: wat zegt de wetenschap?

Vitamine D is uniek onder de vitamines: het werkt eigenlijk als een hormoon en heeft receptoren in vrijwel elk weefsel van het lichaam, inclusief immuuncellen. Toch heeft naar schatting 40-50% van de Nederlandse bevolking een vitamine D-tekort, met name in de wintermaanden.

Vitamine D en immuunfunctie

Vitamine D speelt een dubbele rol in het immuunsysteem. Het moduleert zowel de aangeboren als de adaptieve immuniteit. Specifiek stimuleert het de productie van antimicrobiële peptiden (zoals cathelicidine) en reguleert het de inflammatoire respons.

Meerdere meta-analyses hebben aangetoond dat vitamine D-suppletie het risico op luchtweginfecties vermindert, met name bij mensen met een tekort. Een grote meta-analyse in het *British Medical Journal* (2017, Martineau et al.) analyseerde 25 gerandomiseerde trials en vond een significante beschermende werking.

Welke dosis is veilig en effectief?

De Gezondheidsraad adviseert 10-20 mcg (400-800 IU) per dag voor de algemene bevolking. Voor mensen met een tekort of met weinig zonblootstelling zijn hogere doseringen van 25-50 mcg (1000-2000 IU) per dag gangbaar en veilig.

Doseringen boven 100 mcg (4000 IU) per dag worden niet aanbevolen zonder medisch toezicht vanwege het risico op vitamine D-toxiciteit.

Vitamine D3 vs D2

Vitamine D3 (cholecalciferol) is significant effectiever dan D2 (ergocalciferol) bij het verhogen van de vitamine D-bloedspiegels. Producten die D2 gebruiken, scoren lager in onze vergelijkingstests.

Martineau AR, et al. "Vitamin D supplementation to prevent acute respiratory tract infections." BMJ, 2017.